Cách lựa chọn phụ kiện công trình phù hợp từng hạng mục thi công

Trong xây dựng hiện đại, phụ kiện công trình tuy không phải là những hạng mục chính như móng, cột hay sàn nhưng lại đóng vai trò vô cùng quan trọng trong việc đảm bảo độ bền vững, an toàn và tính hoàn thiện cho toàn bộ công trình.

Việc lựa chọn phụ kiện công trình phù hợp cho từng hạng mục thi công không chỉ giúp quá trình lắp đặt diễn ra thuận lợi mà còn hạn chế tối đa các rủi ro kỹ thuật, tiết kiệm chi phí sửa chữa và nâng cao tuổi thọ sử dụng lâu dài. Bài viết dưới đây, Ốc Vít Bảo Kim sẽ giúp cậu hiểu rõ cách lựa chọn phụ kiện công trình đúng chuẩn cho từng giai đoạn và hạng mục thi công cụ thể.

1. Phụ kiện công trình là gì ? Vì sao cần lựa chọn đúng ngay từ đầu

Phụ kiện công trình là tập hợp các chi tiết, vật tư hỗ trợ dùng trong quá trình thi công và hoàn thiện xây dựng như bu lông, ốc vít, ty ren, tắc kê, bản mã, keo xây dựng, phụ kiện chống thấm, phụ kiện cốp pha, phụ kiện cơ điện và nhiều loại khác. Mặc dù kích thước nhỏ, giá trị từng món không cao nhưng các phụ kiện này lại ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng liên kết, chịu lực và độ ổn định của từng hạng mục.

Nếu lựa chọn phụ kiện không phù hợp với điều kiện thi công hoặc vật liệu sử dụng, công trình rất dễ gặp các vấn đề như lỏng liên kết, nứt vỡ, thấm nước, han gỉ hoặc xuống cấp nhanh chóng theo thời gian. Do đó, việc xác định đúng loại phụ kiện công trình cho từng hạng mục ngay từ khâu thiết kế và chuẩn bị vật tư là yếu tố bắt buộc đối với các nhà thầu và chủ đầu tư chuyên nghiệp.

2. Nguyên tắc chung khi lựa chọn phụ kiện công trình

Trước khi đi vào từng hạng mục thi công cụ thể, cần nắm rõ một số nguyên tắc chung khi lựa chọn phụ kiện công trình để đảm bảo tính đồng bộ và hiệu quả sử dụng.

Phụ kiện phải phù hợp với vật liệu chính của hạng mục thi công như bê tông, thép, gỗ, tường gạch hoặc kim loại nhẹ. Mỗi loại vật liệu sẽ yêu cầu loại phụ kiện có khả năng bám dính, liên kết và chịu lực khác nhau.

Điều kiện môi trường sử dụng cũng là yếu tố quan trọng, đặc biệt với các công trình ngoài trời, khu vực ẩm ướt hoặc môi trường hóa chất. Trong những trường hợp này, nên ưu tiên các phụ kiện có khả năng chống ăn mòn, mạ kẽm nhúng nóng hoặc làm từ inox.

Khả năng chịu tải và độ an toàn kỹ thuật của phụ kiện cần được tính toán dựa trên tải trọng thực tế của hạng mục, tránh tình trạng chọn phụ kiện quá yếu hoặc không đúng tiêu chuẩn kỹ thuật.

Nguồn gốc, thương hiệu và chứng chỉ chất lượng của phụ kiện công trình cũng cần được kiểm tra kỹ để tránh sử dụng hàng kém chất lượng gây ảnh hưởng đến toàn bộ công trình.

3. Cách lựa chọn phụ kiện công trình phù hợp từng hạng mục thi công

3.1. Cách lựa chọn phụ kiện cho hạng mục móng và kết cấu bê tông

Hạng mục móng và kết cấu bê tông là phần chịu lực chính của công trình, do đó phụ kiện sử dụng trong giai đoạn này cần đảm bảo độ chính xác và an toàn tuyệt đối.

Đối với thi công móng, phụ kiện phổ biến bao gồm bu lông móng, ty ren neo, bản mã liên kết và hóa chất cấy thép. Khi lựa chọn bu lông móng và ty ren, cần chú ý đến đường kính, chiều dài, cấp bền và tiêu chuẩn sản xuất để phù hợp với tải trọng thiết kế.

Hóa chất cấy thép và keo cấy bu lông nên được lựa chọn theo điều kiện thi công thực tế như môi trường khô hay ẩm, thời gian đông kết nhanh hay chậm và khả năng chịu tải lâu dài. Việc sử dụng đúng loại hóa chất giúp đảm bảo liên kết chắc chắn giữa thép và bê tông, hạn chế hiện tượng bong bật hoặc nứt gãy.

Ngoài ra, phụ kiện cốp pha như ty xuyên, bát chuồn, con kê bê tông cũng cần được lựa chọn đúng kích thước và chất lượng để đảm bảo hình dạng kết cấu chính xác và bề mặt bê tông hoàn thiện đạt yêu cầu.

3.2. Lựa chọn phụ kiện cho hạng mục kết cấu thép

Trong các công trình nhà xưởng, nhà tiền chế hoặc các hạng mục sử dụng nhiều kết cấu thép, phụ kiện công trình đóng vai trò then chốt trong việc liên kết và chịu lực.

Bu lông liên kết kết cấu thép cần được lựa chọn theo đúng cấp bền, tiêu chuẩn ren và lớp mạ bảo vệ. Với các liên kết chịu lực lớn, bu lông cường độ cao là lựa chọn bắt buộc để đảm bảo an toàn kết cấu.

Bản mã, tấm đệm và phụ kiện hàn cũng cần được thiết kế và gia công đồng bộ với kết cấu chính. Việc sử dụng phụ kiện không đồng nhất dễ gây ra sai lệch khi lắp dựng, ảnh hưởng đến khả năng chịu lực tổng thể.

Trong môi trường ngoài trời hoặc khu vực có độ ẩm cao, nên ưu tiên phụ kiện mạ kẽm nhúng nóng hoặc inox để hạn chế han gỉ, kéo dài tuổi thọ công trình và giảm chi phí bảo trì về sau.

3.3. Cách chọn phụ kiện cho hạng mục xây tường và hoàn thiện thô

Hạng mục xây tường và hoàn thiện thô tưởng chừng đơn giản nhưng lại sử dụng rất nhiều phụ kiện công trình khác nhau.

Tắc kê nhựa, tắc kê sắt, đinh bê tông và vít xây dựng là những phụ kiện phổ biến dùng để cố định các chi tiết vào tường gạch hoặc bê tông. Khi lựa chọn, cần xác định rõ loại tường là tường đặc, tường rỗng hay tường bê tông để chọn loại tắc kê phù hợp, đảm bảo độ bám chắc và không làm vỡ kết cấu tường.

Lưới chống nứt, phụ kiện liên kết tường và phụ kiện gia cường cũng cần được sử dụng đúng vị trí để hạn chế tình trạng nứt chân tường, nứt giao điểm giữa các vật liệu khác nhau.

Ngoài ra, các loại keo xây dựng và vữa chuyên dụng cũng được xem là phụ kiện công trình quan trọng giúp tăng độ bền và tính ổn định cho hạng mục xây thô.

3.4. Lựa chọn phụ kiện cho hạng mục chống thấm và bảo vệ công trình

Chống thấm là hạng mục ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng sử dụng lâu dài của công trình. Việc lựa chọn đúng phụ kiện chống thấm giúp hạn chế tối đa các sự cố thấm nước, ẩm mốc và xuống cấp kết cấu.

Phụ kiện chống thấm bao gồm băng cản nước, keo trám khe, phụ gia chống thấm, màng chống thấm và các chi tiết xử lý mối nối. Khi lựa chọn, cần dựa vào vị trí chống thấm như sàn mái, tầng hầm, nhà vệ sinh hay ban công để chọn loại phụ kiện phù hợp.

Khả năng đàn hồi, bám dính và chịu được điều kiện thời tiết khắc nghiệt là những tiêu chí quan trọng đối với phụ kiện chống thấm. Việc sử dụng sản phẩm không đúng mục đích dễ dẫn đến tình trạng thấm tái diễn sau thời gian ngắn sử dụng.

3.5. Cách chọn phụ kiện cho hạng mục cơ điện và lắp đặt kỹ thuật

Hạng mục cơ điện sử dụng rất nhiều phụ kiện công trình mang tính kỹ thuật cao như giá đỡ, bu lông treo, thanh ren, kẹp ống, phụ kiện cố định dây cáp.

Khi lựa chọn phụ kiện cho hệ thống cơ điện, cần đảm bảo tính đồng bộ với thiết bị lắp đặt, khả năng chịu tải phù hợp và dễ dàng điều chỉnh trong quá trình thi công.

Các phụ kiện kim loại dùng cho cơ điện nên được mạ kẽm hoặc sơn tĩnh điện để chống ăn mòn, đặc biệt trong môi trường ẩm hoặc khu vực kỹ thuật kín.

Ngoài ra, việc lựa chọn phụ kiện đúng chuẩn còn giúp quá trình bảo trì, sửa chữa hệ thống cơ điện về sau trở nên thuận tiện và an toàn hơn.

4. Những sai lầm thường gặp khi lựa chọn phụ kiện công trình

Một trong những sai lầm phổ biến là lựa chọn phụ kiện chỉ dựa trên giá thành mà bỏ qua yếu tố kỹ thuật và độ bền lâu dài. Điều này dễ dẫn đến chi phí sửa chữa và thay thế cao hơn rất nhiều về sau.

Nhiều đơn vị thi công sử dụng phụ kiện không rõ nguồn gốc, không có chứng chỉ chất lượng, gây rủi ro lớn cho an toàn công trình.

Việc sử dụng phụ kiện không phù hợp với điều kiện môi trường hoặc vật liệu thi công cũng là nguyên nhân khiến công trình nhanh xuống cấp, đặc biệt ở các hạng mục ngoài trời và khu vực ẩm ướt.

5. Kinh nghiệm lựa chọn phụ kiện công trình hiệu quả và tiết kiệm chi phí

Để lựa chọn phụ kiện công trình hiệu quả, cậu nên tham khảo ý kiến từ đơn vị thiết kế, kỹ sư giám sát và nhà cung cấp uy tín ngay từ giai đoạn lập dự toán.

Ưu tiên sử dụng phụ kiện có tiêu chuẩn kỹ thuật rõ ràng, phù hợp với từng hạng mục thay vì dùng chung một loại cho nhiều vị trí khác nhau.

So sánh tổng chi phí sử dụng lâu dài thay vì chỉ nhìn vào giá mua ban đầu, bởi phụ kiện chất lượng cao thường giúp giảm đáng kể chi phí bảo trì và sửa chữa trong suốt vòng đời công trình.

Việc lựa chọn phụ kiện công trình phù hợp từng hạng mục thi công là yếu tố quan trọng quyết định đến chất lượng, độ bền và tính an toàn của toàn bộ công trình. Hiểu rõ đặc điểm từng hạng mục và lựa chọn đúng loại phụ kiện không chỉ giúp quá trình thi công diễn ra thuận lợi mà còn mang lại hiệu quả sử dụng lâu dài, bền vững và tiết kiệm chi phí cho chủ đầu tư.